Dragon’s I #06: Online Olarak RPG

Herkese merhaba! Bir önceki yazımda size oyun yöneticisi olmanın püf noktalarını anlatmıştım. Bu yazımda da online olarak bu hobinin nasıl gerçekleştirildiğini anlatacağım.

Böyle bir yazıyı yazma ihtiyacı duymamdaki sebep, hobiye başlamak isteyen birçok insanın yakın çevresinde oynayan veya oynatanın olmaması bir yana dursun, düzenlenen ve katılabileceği bir etkinlik dahi olmayabiliyor oluşu; bu sebeple de bu işin bilgisayar başından nasıl gerçekleştiğini detaylıca anlatmak istedim. Yine adım adım gidelim, takip etmesi rahat olsun.

Kural Kitabı

Neredeyse her yazımda ve Facebook gruplarına yazdığım her yorumda defalarca kez söylediğim gibi, kural kitabını edinmek ve açıp okumak her daim ilk adımdır. Karakterinizi hazırlarken izlemeniz gereken adımlar, karakterinizin özellikleri, bir turda ne yapabileceğiniz veya yapamayacağınız gibi bütün detaylar kitapta yer almaktadır. “Kitapta şöyle bir şey diyor da nedir bu?” diye soracağınız her şeyin cevabı yine kitaptadır. Okurken dikkatlice, yazıları atlamadan okumanız gerekmektedir. Oynamayı düşündüğünüz sistemin kural kitabı için internet üzerinden sipariş verebilirsiniz veya (eğer varsa) dijital kitap olarak satın alabilirsiniz. Alternatif metotlar korsanlığa girdiği için onlardan bahsetmek istemiyorum ama internet çok geniş bir alan. Çok fazla detayla kafanızı karıştırmak istemiyorsanız Quickstart (Hızlı başlangıç) dökümanları araştırabilirsiniz. Bunlar, pek çok sistemin demo tadında ücretsiz yayınladığı kural kitaplarıdır ve hem karakter oluşturmanızı hem de oyun denemesi yapmanızı sağlayacak kadar bilgi içerir. Kağıt üzerinde karakter hazırlamayı öğrenmek, gerisi için işleri oldukça kolaylaştırır.

Sanal Masaüstü Yazılımları

Masaüstü rol yapma oyunlarının esas olayı, insanların aynı ortamda birbirlerinin yüzüne bakarak rol yapmalarıdır. Sanal ortamda bunu gerçekleştirmek çok kolay olmuyor. Daha doğrusu, sanal ortam, oyuncunun ve oyun yöneticisinin harcayacağı fiziksel eforu düşürüyor. Bu ilk bakışta bir kazanç gibi durabilir ama detaylı düşünürseniz, yapılacak işin kalitesini ve verimini düşüren bir durum olduğunu rahatlıkla görebilirsiniz.

İnsanlar Skype yazılımı üzerinden görüntülü veya görüntüsüz konferans açıp sadece konuşmanın veya birbirlerini görmenin yeteceğini düşünerek oyunlarına başlayabiliyorlar. Bazıları Discord sunucusu açıp yazı ve konuşma üzerinden gitmeyi tercih ediyor. Bu da bir metottur ama tek başına yeterli değildir. Sonuçta fiziksel olarak bir araya gelen insanlar sadece konuşmuyorlar, masaya kağıt kalem çıkıyor ve gerektiğinde çizimler yapılıyor, gerektiğindeyse mekandaki konumlar belirtiliyor ve savaş çıkıyor. Bu durumda Skype ve Discord, hobinin gereksinimlerinin sadece yarısını karşılayabilir. Geri kalan yarısı içinse sanal masaüstü yazılımları kullanılır.

Roll20: Bu sanal masaüstü yazılımı tamamen web tabanlıdır, Roll20.net üzerinden bir hesap açabilir ve bir oyuna katılmak için başvuruda bulunabilirsiniz. Arayüz görüntü ve ses paylaşımı yapabiliyor. Oyun yöneticisi, hazırladığı harita ve görselleri oyunculara gösterebiliyor, haritada görmemeleri gereken yerleri “fog of war” dediğimiz metotla kapatabiliyor, oyunculara kendilerini harita üzerinde gösterebilecekleri tokenler atayabiliyor ve oyuncular da kural setlerine uygun karakter kağıtlarını kullanarak hızlı bir şekilde zar atma işini halledebiliyor. Komplike durumlar için karakterlerinize macro yazabiliyorsunuz.

Roll20’nin dezavantajı hazırlık kısmındadır. Herhangi bir oyun için haritaları, mekanları, NPC’leri ve encounterları zaman ayırıp hazırlamalısınız. Ücretsiz kullanınca kısıtlı miktarda depolama alanı ve çoğunlukla beğenmeyeceğiniz harita ve tokenleri kullanımınıza sunuyor. Şahsen pratik bulmuyorum.

Fantasy Grounds: FG esasen basit bir arayüzden oluşan bir programdır. Web üzerinden erişimi yoktur. SimteWorks firmasının  anlaşarak lisanslarını edindiği oyun sistemlerinin kural setlerini barındırır. Ayrıca kural kitapları, macera kitapları, haritalar ve tokenler birbirine bağlı modüller şeklinde kullanılabilir. Fantasy Grounds kullanırken sunucu, oyun yöneticisinin bilgisayarıdır. Oyun yöneticisi, elindeki kitapları oyuncularla paylaşabilir, kendi bulduğu veya hazırladığı, istediği kadar görseli paylaşıma açabilir, kendi sistemini veya settingini FG içerisinde çalışacak biçimde hazırlayabilir veya hazır modülleri alıp hiçbir uğraş gerçekleştirmeden hazır bir şekilde oynatabilir. Benim FG kullanmamdaki en büyük etken bu olmuştu. Karakter hazırlarken bile her şeyi sürükle bırak metoduyla yapabiliyorsunuz. Karakterinize ekstra kondisyon ekleyeceğiniz zaman birkaç tıklamayla halledebiliyorsunuz. Zar atmak için klavyenizden tuş atayabiliyorsunuz. Kısacası, para vererek amelelikten kurtuluyorsunuz.

Fantasy Grounds’ın dezavantajı ses ve görüntüyü içinde barındıramıyor olmasıdır. Zaten bunun için Skype veya Discord kullanılabilir. Bir de lisans ücretinin pahalı olması durumu var. Ücretsiz sürümle yalnızca Ultimate lisansı olanların oyununa katılabilirsiniz, Normal lisansınız olursa da lisanslı oyunculara oynatabilirsiniz. Ultimate lisansınız olduğunda istediğinize oynatırsınız. Lisans ücreti biraz pahalı ama tek sefer ödeneceği için uzun vadede kazançlı bir yatırım olabilir.

Diğer Yazılımlar: İnternette biraz araştırırsanız başka yazılımların da olduğunu görebilirsiniz ama bu yazılımlar Roll20 ve Fantasy Grounds kadar kullanışlı olmadığı için pek kullanılmıyor.

Oyun Bulmak

Online oyun bulmak, neredeyse masaüstü oyun bulmak kadar zor. Ülkemizde oynamak isteyen insan sayısı artsa da oynatmak isteyen insan sayısında hareketlilik yok. Aslında insanlar biraz canlansa, planını programını güzelce yapsa online oyunlar biraz daha yaygınlaşabilir ve güzel işler çıkabilir. Şimdilik, Türkiye Rol Yapma Oyunları ismiyle paylaştığım dökümandaki gruplara katılabilir, oyun duyurusu bekleyebilir ve oyun talebinde bulunabilirsiniz. Tabi açacağınız oyuna oyuncu da arayabilirsiniz, ki öylesi daha güzel olur.

İngilizce’nize güveniyorsanız veya uyum sağlayarak geliştirebileceğinize inanıyorsanız oyun/oyuncu bulma ihtimaliniz 30 katına çıkıyor.

Kaynaklar

Türkiye Rol Yapma Oyunları Dökümanı – Türkçe oynanan bir oyun arayıp bulabileceğiniz, duyurusunu yapabileceğiniz grupların linklerini içeren döküman

Fantasy Grounds Forumları – Fantasy Grounds üzerinden oynamak veya oynatmak istediğiniz oyunlar için insan bulabileceğiniz bir forum. Aslında Türk kitlesi olarak böyle bir forumda yer edinsek çok kullanışlı olabilirdi.

Roll20 LFG – Roll20.net’in oyun arama arayüzü.

RollAdvantage – Online oyunlarınız için token hazırlayabileceğiniz bir araç

Inkarnate – Dünyanızın haritasını hazırlayabileceğiniz bir araç

Cartographers’ Guild – Farklı dünya, şehir, kasaba, zindan haritaları bulabileceğiniz bir site

Obsidian Portal – Oynattığınız oyun için bir wiki sitesi oluşturabileceğiniz, PC ve NPC karakterleri ekleyebileceğiniz, oyuncuların Log girmelerine müsaade eden, hatta katılabileceğiniz oyun arama altyapısı bile olan bir site

D&D Beyond – D&D kurallarına online olarak erişebileceğiniz bir site (SRD içeriği ücretsiz, lisanslı kitap içerikleri için aylık ödeme yapmak gerekiyor)

WoD Database – World of Darkness karakter kağıtlarınızı internet erişiminde tutabileceğiniz, oyun arayıp katılabileceğiniz bir site. Şimdilik beta sürecinde ama tamamlanınca daha işlevsel olacaktır.

Pinterest ve DeviantArt – Token, karakter portresi, simge, logo, harita gibi birçok görseli bulabileceğiniz nadide iki kaynak. Pinterest’te aradığınız görseli bulmak kullanıcıların klasörleri ve etiketleri sayesinde googledan daha rahat; DeviantArt’ta ise çizerlerin, tasarımcıların hazırladığı işleri bulabilirsiniz, siteye tıklayınca anlarsınız zaten.

DriveThruRPG – Dijital olarak RPG kitapları satın alabileceğiniz bir sanal kütüphane

Dungeon Masters Guild – D&D ile ilgili resmi ve resmi olmayan birçok içeriği bulabileceğiniz, satın alabileceğiniz, hatta Fantasy Grounds modülleri bile bulabileceğiniz, DriveThruRPG altyapısıyla hazırlanmış bir sanal kütüphane

Bir zamanlar ODTÜ Kuzey Kıbrıs Kampüsü tarafından hazırlanan RPinterface diye bir site vardı, Obsidian Portal benzeri, ama o proje bitmedi ve tahminimce de rafa kaldırıldı.

Bir zamanlar GameFindr diye bir uygulama vardı, bulunduğunuz şehir veya bölgedeki oyuncuları ve oynanan oyunları gösteriyordu, ama güzel duyurulmadığı için kimsenin haberi olmadı ve kullanılmadı.

Bildiğiniz ve tavsiye ettiğiniz başka kaynaklar varsa bana ilettiğiniz takdirde bu yazıya eklerim.

Şuraya bir tane örnek oyun bırakıyorum:

Son olarak da daha önce hazırladığım Fantasy Grounds tanıtım videosunu bırakıyorum:

Dragon’s I #03: Oyuncu Olmak

Herkese merhaba. Aradan geçen uzunca zamanın açığını kapatmak için bu yazımda yeni oyuncu olan/olmak isteyen arkadaşlara değineceğim.

Bazen insanlar ilk oyun tecrübeleri konusunda çekingen olabiliyor. Hobiye uzak arkadaşlarımı etkinliklere çağırdığımda bazen “Daha önce hiç denemedim, şimdi oyuna başlayınca tonla soru sorup insanların sinirini bozarım, gelmesem daha iyi” gibi düşüncelere sahip olduklarını öğreniyorum. Bu oldukça yanlış bir düşüncedir. Etkinliklere katılmanız, anlamadığınız şeyleri sormanız, cevap gelmediği zaman hobiye veya ortama küsmek yerine cevap alabileceğiniz bir platformda şansınızı tekrar deneyebilirsiniz. Özellikle etkinliklerde, yardımcı olmaya niyetli insan miktarı sosyal medyada bulabileceğinizden daha fazladır.

Belki konuya soru – cevap şeklinde yaklaşmak daha doğru olur.

Hobiyle Hiç Alakam Yok, Başlamak İçin Ne Yapmalıyım?

Her şeyden önce, bu hobinin ne olduğunu ve ne olmadığını iyice anlamanız gerekiyor. Beklentinizin ne tür bir şey olması gerektiğine dair fikir edinmek için bir önceki yazıma göz gezdirebilirsiniz. Bu hobinin birtakım kuralları vardır ve belli koşullarda gerçekleştirilir; ama pek çok hobide olduğu gibi, kuralları biliyor olmanız yeterli değildir. Oyun içerisinde bulunup tecrübe edinmeniz gerekir. Bunun en hızlı yolu üniversitelerin veya toplulukların etkinliklerine katılmaktır. Genellikle böyle etkinliklerde oyunlara katılım için tecrübe istenmez ama bazen hikayenin bağlı olduğu konseptle ilgili bilgi sahibi olunması talep edilebilir. Etkinliklerin esas amacı, bu hobiye zamanını harcayan insanlarla hobiye başlamak isteyen insanları bir araya getirmektir. Bu fırsatı sorularınızı cevaplayabilecek insanlarla iletişim kurarak veya birlikte düzenli oyun oynayabileceğiniz insanlar arayarak değerlendirebilirsiniz.

Çevremde Hobiyle İlgilenen İnsan Ve/Veya Etkinlik Yok, Ne Yapmalıyım?

Kısa bir zaman önce Türkiye Rol Yapma Oyunları Dökümanı isminde bir döküman oluşturdum. Bu dökümanda şehirlere göre Facebook grupları, içerik üreten siteler ve YouTube kanalları, yayın yapan Twitch kanalları bulunmaktadır. Bunlar aracılığıyla hobiyle alakalı detaylı bilgi edinebilir, kurallar konusunda anlamadığınız şeyleri sorabilirsiniz. Roll20.net veya Fantasy Grounds üzerinden oyunlar oynatmaktayız. Ekstra olarak çevrenizdeki insanları hobiye çekebilirsiniz. Size tavsiyem; üşengeç olmayan, kitap okumayı seven, İngilizce ile arası iyi olan tanıdıklarınızla başlayın. Onları Unutulmuş Diyarlar veya Ejderhamızrağı okumaya zorlayabilir, sonrasında da -eğer kitapları severlerse- aslında kitaplardaki karakterlerin oyun karakteri olduğunu, bunun geniş bir hobi olduğunu ve isterlerse benzer hikayeler içinde kendi karakterlerini oluşturabileceklerini anlatabilirsiniz. Arkadaşlarınıza oyun oynatabilirsiniz ve bunun için hazır senaryoları kullanabilirsiniz.

İlk Defa Bir Oyuna Katılacağım, Ne Yapmalıyım?

İlk oyun tecrübenizin güzel geçmesini istiyorsanız yapabileceğiniz birtakım ön hazırlıklar mevcuttur. Oyunun sistem kitabına erişiminiz varsa kurallara ve karakter yaratımına göz gezdirebilirsiniz. Konsepte uygun kısa hikayeler okuyabilirsiniz. Bu, oyun yöneticisinin tasvirlerini zihninizde daha açık bir şekilde canlandırabilmeniz konusunda yardımcı olur. Oyun Yöneticisi ile iletişime geçerek oyunla ilgili detaylı bilgi isteyebilirsiniz.

İngilizce’yle Aram Yok, Ne Yapmalıyım?

Şu konuda anlaşalım: İngilizce büyük bir handikap unsuru ve sadece bu hobi için değil, hayatınızın hemen her anında işinize yarayacak bir beceridir. Unutmayın, herhangi bir konuda Türkçe kaynakların yetersiz olduğunu düşündüğünüzde İngilizce arama yaparsanız daha fazla kaynağa ulaşabilirsiniz. Bu durum, bu hobi için de geçerlidir. İngilizce ile aranız yoksa size vereceğim tavsiye, bu hobiyi güzel bir vesile olarak kullanmanızdır. Türkçe içerik çıkaran insanları da (kendimi ayrı tutuyorum) öpüp başınıza koymalısınız; çünkü bu tamamen gönüllülük esasına dayanan bir uğraştır. Kimse size Player’s Handbook’u bire bir olarak çevirmeyecektir. O işin adı çevirmenliktir ve çevirmenliğin belli bir ücreti vardır. Kitapları bir çevirmene çevirtseniz dahi, basma ve yayınlama haklarını almazsanız ücretli bir şekilde dağıtamazsınız. Ülkemizde destek olmak amaçlı “bağış” mantığı gelişmemiş olduğu için de bu büyük taşın altına elini sokmak isteyen insan bulmak oldukça zordur.

Kıssadan hisse, İngilizce kaynaklarla etkileşime geçmeye çalışın, anlamadığınız yerleri sormaktan çekinmeyin, işin beleşçiliğine kaçmaya çalışmayın ve her zaman kitabı rehber olarak kullanmaya çalışın.

İlk Defa Karakter Hazırlayacağım, Ne Yapmalıyım?

Oynayacağınız oyunun kural kitabında karakter yaratımı adım adım anlatılmıştır. Bu adımları sırayla uygulayarak karakterinizi hazırlayabilirsiniz. Daha önce karakter kağıdı hazırlamış olduğunu bildiğiniz birinden veya oyun yöneticisinden bu konuda yardım alabilirsiniz. Açıkçası, oyuncuların birbirine yardımcı olması konseptini oldukça seviyorum ve tecrübeli oyuncularımın yeni katılanlara yardımcı olduğunu gördükçe verdiğim emeğin boşa olmadığını hissediyorum. Karakter kağıdını KESİNLİKLE başkasına yaptırmayın. Karakteriniz için bütün emeği kendiniz harcamazsanız olayı öğrenemezsiniz.

Tanımadığım İnsanlarla Oyuna Başlayacağım, Ne Yapmalıyım?

Eğer arkadaş çevrenizle bu hobiye başlamıyorsanız, büyük ihtimalle başlangıcınız tanımadığınız insanlarla olacaktır. Şunu unutmayın, bu hobi için bir araya gelen insanlar birlikte keyif alabilecekleri bir şey yapmaya çalışıyorlar. Bunun anlamı, keyif almayacağınızı düşündüğünüz vakit kendinizi gruptan uzaklaştırmayı seçmenizde bir sakınca olmaması VE kendi keyfinizi düşünürken başkasının keyfinden ÇALMAMANIZ gerektiğidir. Karakterlerin sürekli çekişmesi, çok tecrübeli insanlarda bile, oyuncular arası çekişmeye dönüşebiliyor ve bunun önüne geçmek her zaman kolay olmuyor. Bu sebeple de karakterinizi direkt olarak bu şekilde hazırlamanız sıkıntı yaratacaktır. Eğer bir ters düşme durumu olacaksa en iyisi hikayenin sizi o noktaya getirmesine müsade etmektir, çünkü o zaman karşınızdaki kişi de karakterinizin vereceği tepkiye onun bakış açısından bakabilir ve tepkinize hak verebilir. Sıkıntıyla karşılaştığınız zaman oyun yöneticisiyle veya direkt oyuncularla sıkıntınızı konuşmanız, size sonrası için de ipuçları verecektir. Eğer ekip sorunları çözmeye yönelik davranış gösterirse bir şans vermenizi tavsiye ederim. Olur da “istemiyorsan gidebilirsin” hissiyatı yaşatırlarsa tartışmanın veya baskınlık oluşturmaya çalışmanın zerre anlamı yoktur. Belki bir süre oyunsuz kalırsınız ama muhakkak kafa yapınıza uygun bir ekip karşınıza çıkacaktır. Karamsar olmayın.

Değinmek istediğim temel noktalar; insanlarla iletişim kurmaktan korkmayın, çekinmeyin ve bu hobiyi öğrenmek istiyorsanız araştırmaya, çaba göstermeye üşenmeyin. Umarım kafanızdaki bazı düşüncelerin daha belirgin olmasına yardımcı olabilmişimdir.